Warmtepomp Combineren met Zonnepanelen: Slim of Niet

De synergie tussen een warmtepomp en zonnepanelen is een krachtig concept. Waar zonnepanelen overdag schone elektriciteit opwekken, gebruikt een warmtepomp juist deze elektriciteit om uw huis te verwarmen en van warm water te voorzien, zonder fossiele brandstoffen. Dit betekent direct:

• Lagere energiekosten: U verbruikt minder gas en uw stroomrekening daalt aanzienlijk, omdat u uw eigen opgewekte stroom inzet.

• Duurzamer wonen: U reduceert uw CO2-uitstoot drastisch en draagt bij aan een groenere toekomst.

• Hogere woningwaarde: Een duurzaam en energiezuinig huis is aantrekkelijker op de woningmarkt en kan het energielabel aanzienlijk verbeteren.

Het samenspel is essentieel: de warmtepomp zet de zonnestroom om in warmte, waardoor de opgewekte energie direct en lokaal benut wordt. Dit verhoogt uw ‘zelfconsumptie’ – het deel van de zelf opgewekte stroom dat u direct in huis verbruikt.

De hoeveelheid zonnepanelen die u nodig heeft, is sterk afhankelijk van het type warmtepomp dat u kiest en uw totale energiebehoefte. Er is een duidelijk verschil tussen hybride en volledig elektrische warmtepompen.

Hybride Warmtepomp

Een hybride warmtepomp werkt samen met uw bestaande cv-ketel. De warmtepomp neemt het grootste deel van de verwarming voor zijn rekening, en de cv-ketel springt alleen bij op de koudste dagen of voor grote hoeveelheden warm water.

• Gemiddeld stroomverbruik: Een hybride warmtepomp verbruikt gemiddeld tussen de 1.500 en 2.500 kWh per jaar, afhankelijk van het type woning en de isolatie.

• Zonnepanelen en stroomverbruik: Het jaarlijkse stroomverbruik van een hybride warmtepomp komt ongeveer overeen met de opbrengst van 4 tot 7 moderne zonnepanelen van circa 435 Wp.Vanaf 2027 kan opgewekte zonnestroom echter niet meer worden gesaldeerd. Omdat de warmtepomp vooral in de winter stroom verbruikt en zonnepanelen voornamelijk in het voorjaar en de zomer energie opwekken, wordt dit verbruik niet volledig gecompenseerd.In de praktijk zijn dus 2 tot 4 extra zonnepanelen van circa 435 Wp doorgaans een passende aanvulling. Vooral in het voorjaar en najaar kunnen deze panelen overdag stroom leveren op momenten dat de warmtepomp wordt gebruikt. Het optimale aantal hangt af van het totale stroomverbruik, het directe eigen verbruik, de ligging van het dak en toekomstige toepassingen, zoals elektrisch rijden of een thuisbatterij.

Volledig Elektrische Warmtepomp (All-Electric)

Een all-electric warmtepomp verwarmt uw woning en voorziet in warm water zonder gasaansluiting. Dit vereist een grotere investering en een goed geïsoleerde woning.

• Gemiddeld stroomverbruik: Een all-electric warmtepomp verbruikt doorgaans tussen de 3.000 en 5.000 kWh per jaar.

• Zonnepanelen en stroomverbruik: Het jaarlijkse stroomverbruik van een volledig elektrische warmtepomp komt ongeveer overeen met de opbrengst van 8 tot 12 moderne zonnepanelen van circa 435 Wp.Vanaf 2027 kan opgewekte zonnestroom echter niet meer worden gesaldeerd. Omdat de meeste verwarmingsenergie in de winter nodig is en zonnepanelen juist dan relatief weinig opwekken, wordt het stroomverbruik niet volledig gecompenseerd.
  In de praktijk zijn 3 tot 5 extra zonnepanelen van circa 435 Wp doorgaans een passende aanvulling. Een volledig elektrische warmtepomp gebruikt ook in de zomer stroom voor warm tapwater. Daarnaast is er in het voorjaar en najaar meer overlap tussen de opwekking van zonnestroom en het gebruik van de warmtepomp. Het optimale aantal hangt af van het totale stroomverbruik, de ligging van het dak, het directe eigen verbruik en eventuele andere elektrische toepassingen.

Belangrijke factoren die de behoefte beïnvloeden:

• Woningtype en isolatiegraad: Een goed geïsoleerde woning heeft minder energie nodig om te verwarmen.

• Paneelvermogen (Wp): Modernere panelen hebben een hoger vermogen, waardoor u er minder nodig heeft.

• Ligging en oriëntatie van uw dak: De richting, hellingshoek en eventuele schaduw bepalen hoeveel elektriciteit de panelen daadwerkelijk opwekken. Een oost-westopstelling kan vanaf 2027 extra interessant zijn, omdat de stroomproductie gelijkmatiger over de ochtend en middag wordt verdeeld. Hierdoor is de kans groter dat u de opgewekte elektriciteit direct in huis gebruikt..

• Direct eigen verbruik: Vanaf 2027 wordt het belangrijker om zonnestroom direct te gebruiken. Het moment waarop de warmtepomp en andere elektrische apparaten stroom verbruiken, speelt daarom een grotere rol.

• Seizoensverschillen: Een warmtepomp gebruikt vooral in de winter veel elektriciteit, terwijl zonnepanelen juist in het voorjaar en de zomer het meeste opwekken.

• Uw eigen leefpatroon: Hoeveel warm water verbruikt u, en wanneer bent u thuis?

Mensonides’s aanpak voor de juiste berekening:

Het passende aantal zonnepanelen wordt vanaf 2027 niet meer uitsluitend bepaald door het totale jaarverbruik. Ook het directe eigen verbruik, de momenten waarop elektriciteit nodig is en de verwachte teruglevering zijn belangrijk.

Daarom kijken we naar het verbruik van de warmtepomp, de woning, het dak en eventuele toekomstige elektrische toepassingen. Zo ontstaat een passend energiesysteem en wordt voorkomen dat er onnodig veel of juist te weinig zonnepanelen worden geplaatst.

De investering in een warmtepomp en zonnepanelen is groot, maar de financiële voordelen zijn dat ook. Het is essentieel om een helder beeld te krijgen van de kosten en de terugverdientijd.

• Investeringskosten:

• • Hybride warmtepomp: De kosten variëren van € 4.599 tot € 6.995 na aftrek van de ISDE-subsidie.

• • Volledig elektrische warmtepomp: Reken hier op € 12.500 tot € 25.000, afhankelijk van het vermogen en het type.

• • Zonnepanelen: Een installatie van 8 zonnepanelen (inclusief omvormer en installatie) kost gemiddeld ca. € 5.000.

• Subsidies:

• • ISDE-subsidie: Voor de warmtepomp kunt u gebruikmaken van de Investeringssubsidie Duurzame Energie en energiebesparing (ISDE). De hoogte van de subsidie hangt af van het type en vermogen van de warmtepomp.

• • BTW-vrij zonnepanelen: Sinds 2023 betaalt u 0% btw op de aanschaf en installatie van zonnepanelen (Rijksoverheid).

• Terugverdientijd: De gemiddelde terugverdientijd voor de combinatie van een warmtepomp en zonnepanelen ligt tussen de 5 en 10 jaar. Zonnepanelen alleen verdienen zichzelf vaak al binnen 7 tot 10 jaar terug. Door de systemen te combineren, verhoogt u de directe zelfconsumptie van uw zonnestroom, wat de terugverdientijd van de totale investering versnelt.

De Toekomst is Nu: De Salderingsregeling en Uw Voordeel

De salderingsregeling heeft Nederland jarenlang gestimuleerd om in zonnepanelen te investeren. Deze regeling staat u toe om in de zomer opgewekte stroom die u niet direct verbruikt, terug te leveren aan het net en die weg te strepen tegen afgenomen stroom in de winter. Echter, de regeling wordt gefaseerd afgebouwd.

• Wat verandert er?: Vanaf 1 januari 2027 wordt de salderingsregeling volledig afgeschaft. U ontvangt dan voor teruggeleverde stroom een ’terugleververgoeding’, die lager is dan de prijs die u betaalt voor afgenomen stroom.

• Impact en kansen: Dit betekent dat het na 2027 financieel steeds aantrekkelijker wordt om zoveel mogelijk van uw zelf opgewekte stroom direct in huis te verbruiken. Uw ‘zelfconsumptie’ wordt cruciaal.

Waarom de combinatie JUIST nu slim is:

Met een warmtepomp kunt u direct de stroom van uw zonnepanelen inzetten. In plaats van stroom terug te leveren voor een lagere vergoeding, gebruikt u deze direct om uw huis te verwarmen of warm water te maken. De warmtepomp fungeert zo als een soort ‘slimme verbruiker’ van uw eigen energie, waardoor uw afhankelijkheid van het stroomnet en de fluctuerende tarieven afneemt.

Om het maximale uit uw duurzame energiesysteem te halen, vooral met het oog op de afschaffing van de salderingsregeling, zijn geavanceerde oplossingen zoals Energie Management Systemen (EMS) en thuisbatterijen onmisbaar.

Wat is een EMS?

Een Energie Management Systeem (EMS) is de intelligentie achter uw energiesysteem. Het monitort real-time uw energieopwekking (zonnepanelen), verbruik (warmtepomp, huishoudelijke apparaten, laadpaal) en opslag (thuisbatterij). Vervolgens stuurt het de energiestromen zo efficiënt mogelijk aan (Schulte Energie & Techniek, Slimster). Het doel? Uw zelfconsumptie maximaliseren en uw energierekening minimaliseren, zelfs met dynamische tarieven (Gen-Zero).

Mensonides’s Expertise: Integrale Energieplannen

Bij Mensonides geloven we niet in losse componenten, maar in integrale energieplannen. Wij koppelen uw zonnepanelen, warmtepomp, eventuele thuisbatterij en laadpaal aan een slim EMS. Denk aan:

• Prioritering van eigen verbruik: De opgewekte zonnestroom wordt eerst gebruikt door de warmtepomp, daarna om de thuisbatterij te laden, en pas dan wordt het overschot teruggeleverd aan het net.

• Predictief sturen: Het EMS houdt rekening met weersvoorspellingen en (dynamische) energietarieven. Zo kan uw warmtepomp extra draaien als de zon schijnt en stroom goedkoop is, of de thuisbatterij laden als de stroomprijs laag is, om deze later te gebruiken als de prijzen hoog zijn.

• Peak shaving en netcongestie mitigatie: Een EMS kan pieken in zowel afname als teruglevering op het net voorkomen, wat cruciaal wordt met de toenemende netcongestie (Elize, Slimster).

Thuisbatterijen: Wanneer rendabel?

Thuisbatterijen slaan overtollige zonnestroom op, zodat u deze kunt gebruiken wanneer de zon niet schijnt, bijvoorbeeld ’s avonds. Na de afschaffing van de salderingsregeling wordt een thuisbatterij financieel interessanter, omdat het de noodzaak om terug te leveren aan het net (tegen een lagere vergoeding) vermindert (Klimaatstichting HIER, RVO).

De terugverdientijd is nog volop in ontwikkeling en hangt sterk af van de stroomprijzen en de terugleververgoeding. Met een intelligent EMS wordt de businesscase voor een thuisbatterij echter aanzienlijk sterker.

Lees er meer over in onze kennisartikelen over de thuisbatterij en “Terugverdientijd thuisbatterij“.

Naast traditionele zonnepanelen (PV-panelen) bieden wij bij Mensonides ook oplossingen met PVT-panelen. Dit is een innovatieve technologie die zowel elektriciteit (PV) als warmte (Thermisch) opwekt in één paneel.

Wat zijn PVT-panelen?

PVT-panelen combineren de functies van zonnepanelen en een zonneboiler. Ze zetten zonlicht om in elektriciteit en vangen tegelijkertijd de warmte van de zon op in een vloeistof die door het paneel circuleert. Deze warmte kan vervolgens worden gebruikt door een (speciale) warmtepomp. Een groot voordeel is dat er geen buitenunit nodig is, en er geen bronboring voor een bodemwarmtepomp hoeft plaats te vinden (NIBE).

Voordelen en overwegingen

• Ruimtebesparing: Eén paneel voor stroom en warmte, ideaal voor daken met beperkte ruimte.

• Esthetiek: Geen opvallende buitenunit van een lucht-water warmtepomp.

• Efficiëntie: Koeling van de PV-cellen door de thermische component kan de elektriciteitsopbrengst licht verhogen.

• Stil: Omdat er geen buitenunit is, is er geen geluidsoverlast.

De combinatie van PVT-panelen met een geschikte warmtepomp en een EMS levert een zeer compact en efficiënt integraal systeem op. Bij Mensonides hebben we ruime praktijkervaring met de installatie van PVT-systemen in Friesland, en we adviseren u graag over de geschiktheid voor uw woning.

De beste duurzame installaties beginnen met een goede basis. De effectiviteit van een warmtepomp, gecombineerd met zonnepanelen, staat of valt met de geschiktheid van uw woning.

• Isolatie is fundament: Een goed geïsoleerd huis is cruciaal voor de efficiëntie van een warmtepomp (Interieurdesigner.nl). Zonder goede isolatie lekt de warmte te snel weg, waardoor de warmtepomp harder moet werken en meer stroom verbruikt. Denk aan dak-, vloer- en spouwmuurisolatie, en HR++ glas.

• Verwarmingssysteem: Warmtepompen werken het meest efficiënt met lagetemperatuurverwarming, zoals vloerverwarming of speciale lage temperatuur radiatoren. Controleer of uw huidige afgiftesysteem geschikt is, of dat aanpassingen nodig zijn.

• Ruimtebehoefte: Zonnepanelen vereisen voldoende dakoppervlak, en een warmtepomp (afhankelijk van het type) kan een binnenunit en soms een buitenunit nodig hebben. Wij adviseren u graag over de optimale plaatsing.

• De rol van de installateur: Het is van groot belang dat uw warmtepomp en zonnepanelen vakkundig worden geïnstalleerd en op elkaar worden afgestemd. Een professionele installateur, zoals Mensonides, zorgt niet alleen voor een correcte plaatsing, maar ook voor de optimale configuratie en integratie van de verschillende systemen. Wij zijn de specialist in Friesland die de gehele projectbegeleiding voor onze rekening neemt.

Het combineren van een warmtepomp met zonnepanelen is een buitengewoon slimme stap richting een duurzame en financieel voordelige toekomst, zeker met de veranderende salderingsregeling. De sleutel tot succes ligt in een doordacht integraal plan, waarbij opwekking, verbruik en opslag optimaal op elkaar zijn afgestemd met behulp van slimme technologieën zoals EMS en, waar zinvol, thuisbatterijen.

Bij Mensonides Installatie in Harlingen bieden we u niet alleen de technische expertise, maar ook het persoonlijke advies dat u nodig heeft. Met onze ruime ervaring in Friesland en onze focus op complete, toekomstbestendige oplossingen, van standaard zonnepanelen tot geavanceerde PVT-systemen en integrale energie management, bent u verzekerd van een partner die met u meedenkt. We nemen uw zorgen weg en begeleiden u van analyse tot installatie en service.